روشن شدن چراغ ABS یعنی سامانه ضد قفل ترمز از مدار خارج شده و چرخ‌ها هنگام ترمزگیری شدید ممکن است سر بخورند. در این حالت پدال ترمز را به آرامی بیازمایید و اگر پدال چوب نشده یا زیر پا خالی نمی‌شود، با احتیاط سرعت را کم کنید و فاصله را با خودروی جلویی افزایش دهید. چنانچه چراغ قرمز ترمز دستی همزمان روشن شد، خودرو را در اولین نقطه امن متوقف کنید زیرا فشار هیدرولیک ترمز دچار افت شده و رانندگی با آن ایمن نیست.
ترمز ضد قفل چیست و در خودرو چطور عمل می‌کند؟
سامانه ترمز ضد قفل یا ABS برای این طراحی شده است که هنگام ترمزهای ناگهانی یا سطوح لغزنده، از قفل شدن کامل چرخ‌ها جلوگیری کند. وقتی لاستیک روی آسفالت سر می‌خورد، اصطکاک جهتی از بین می‌رود و راننده دیگر کنترلی روی هدایت فرمان ندارد. این سیستم با رها کردن و فشردن پیاپی لنت‌ها در کسری از ثانیه، اجازه می‌دهد تایر همچنان بچرخد و فرمان‌پذیری خودرو در وضعیت بحرانی حفظ شود.
اجزای اصلی این مجموعه شامل حسگرهای سرعت روی هر چرخ، واحد کنترل الکترونیکی یا ECU و بلوک هیدرولیکی شامل سوپاپ‌ها و پمپ است. حسگرها سرعت دوران هر لاستیک را پیوسته می‌سنجند؛ به محض اینکه سرعت یکی از چرخ‌ها سریع‌تر از بقیه به صفر نزدیک شود، کامپیوتر ترمز فرمان کاهش لحظه‌ای فشار روغن به آن چرخ را صادر می‌کند تا لغزش متوقف شود.
ضربات متوالی یا لرزشی که گاهی زیر پای خود روی پدال ترمز حس می‌کنید، نشانه کارکرد طبیعی همین پمپ و شیرهای برقی است. برای آشنایی با رفتار خودرو هنگام ترمزهای شدید، مطالعه راهنمای فاصله طولی خودرو و ترمز اضطراری: راهنمای قانون چند ثانیه توصیه می‌شود.
مهم‌ترین علت‌های روشن شدن چراغ ABS پشت آمپر
وقتی سوییچ خودرو را باز می‌کنید، کامپیوتر یک بررسی اولیه انجام می‌دهد و این نشانگر برای چند ثانیه روشن و سپس خاموش می‌شود. اگر علامت زرد رنگ روی صفحه کیلومتر باقی بماند یا حین رانندگی ناگهان روشن شود، مدار الکترونیکی یا هیدرولیکی نقصی را ثبت کرده است. برای بررسی معنی رنگ‌ها می‌توانید راهنمای چراغ‌های پشت آمپر: قرمز، زرد و سبز به چه معناست؟ را بررسی کنید.
- کثیفی یا نشستن براده آهن و گل‌ولای روی سنسورهای چرخ که دید مغناطیسی حسگر را مختل می‌کند.
- پارگی، پوسیدگی یا قطعی در سیم‌کشی و سوکت حسگرهای مستقر در پشت دیسک ترمز چرخ‌ها.
- کاهش سطح روغن ترمز در مخزن اصلی به دلیل فرسودگی شدید لنت‌ها یا نشتی در اتصالات لوله‌ها.
- سوختن فیوز اختصاصی مربوط به پمپ هیدرولیک یا مدار تغذیه کامپیوتر ترمز.
- خرابی روتور دندانه‌دار یا رینگ مغناطیسی روی بلبرینگ چرخ بر اثر ضربه یا تعویض غیراصولی قطعات.
- ضعیف شدن ولتاژ دینام و باتری؛ این سیستم به نوسان برق حساس است و در ولتاژ پایین از مدار خارج می‌شود.
جدول عیب‌یابی نشانه‌ها و دلایل رایج خطا
| نشانه ظاهری | علت محتمل | اقدام صحیح راننده |
|---|---|---|
| فقط نشانگر زرد ABS پیوسته روشن است | کثیفی سنسور چرخ یا قطعی سیم رابط | رانندگی با سرعت مطمئن تا تعمیرگاه و عیب‌یابی با دستگاه دیاگ |
| روشن شدن همزمان چراغ ABS و چراغ دستی قرمز | کمبود روغن ترمز یا نشتی جدی در مدار هیدرولیک | توقف سریع در محل ایمن و خودداری از ادامه حرکت |
| لرزش پدال ترمز در ترمزگیری‌های بسیار ملایم | خطای خوانش سنسور چرخ یا تاب برداشتن روتور دندانه‌دار | بازدید چرخ‌ها و عدم دستکاری خودسرانه قطعات جلوبندی |
| چوب شدن پدال همراه با روشن ماندن چراغ | نقص بوستر یا افت شدید جریان برق پمپ ترمز | توقف با دنده سنگین در حاشیه راه و تماس برای کمک فنی |
هشدار ایمنی کنار جاده: اگر در حاشیه بزرگراه یا جاده برون‌شهری توقف کرده‌اید، به هیچ وجه زیر خودرو جک نزنید و برای وارسی سیم‌های پشت چرخ خم نشوید. خطر برخورد خودروهای عبوری در حاشیه راه بسیار جدی است. پس از کشیدن ترمز دستی، مثلث خطر را در فاصله مناسب قرار دهید و پشت گاردریل منتظر بمانید.
تماس شبانه‌روزی امداد خودرو سراسری: ۰۹۱۳۵۴۴۹۵۳۷
آیا رانندگی با چراغ روشن ABS ایمن است؟
اگر فقط نشانگر زرد رنگ روشن است، ترمز معمولی هیدرولیکی شما همچنان فعال است و خودرو متوقف می‌شود، اما سامانه کمکی الکترونیکی کار نمی‌کند. این یعنی در توقف‌های شدید، چرخ‌ها مثل خودروهای قدیمی قفل می‌شوند و خودرو ممکن است سر بخورد. رانندگی در این شرایط در مسیرهای خشک برای رساندن خودرو به نزدیک‌ترین مرکز فنی ممکن است، اما در جاده‌های بارانی، خیس یا لغزنده خطر بالایی دارد.
در حالتی که چراغ اخطار قرمز رنگ ترمز نیز روشن شود، وضعیت کاملاً متفاوت است. این اتفاق نشان‌دهنده نقص در بخش مکانیکی یا تخلیه روغن ترمز است و پدال ممکن است هر لحظه زیر پای راننده خالی شود. در چنین شرایطی ادامه حرکت به هیچ عنوان مجاز نیست.
در صورت بروز بوی داغی شدید یا درگیر ماندن لنت، مطالعه بخش بوی سوختگی لنت ترمز و قفل کردن چرخ ؛ مکانیک سیار در اصفهان به شناخت بهتر ایراد کمک می‌کند.
اقدامات گام‌به‌گام راننده هنگام روشن شدن هشدار
- پدال ترمز را با فشاری سبک لمس کنید تا از سفتی و پایداری عملکرد هیدرولیک مطمئن شوید.
- فاصله ایمن با خودروهای اطراف را به دو برابر افزایش دهید و از تغییر مسیرهای ناگهانی پرهیز کنید.
- در اولین توقفگاه امن خودرو را خاموش کنید، سوییچ را ببندید و پس از چند دقیقه مجدداً استارت بزنید تا مشخص شود خطای ثبت‌شده موقت بوده یا دائم.
- سطح مایع مخزن روغن ترمز را از روی بدنه شفاف مخزن با چشم بررسی کنید و اگر درپوش را باز می‌کنید مراقب باشید ذره‌ای گردوخاک وارد آن نشود.
- در صورت افت سطح روغن، چوب شدن پدال یا روشن ماندن همزمان چراغ دستی، رانندگی نکنید و با شماره ۰۹۱۳۵۴۴۹۵۳۷ تماس بگیرید.
درخواست امداد خودرو و عوامل مؤثر بر هزینه
مجموعه امداد خودرو سراسری در محدوده شهرهای تهران، کرج، اصفهان و مناطق اطراف، خدماتی نظیر عیب‌یابی با دیاگ، مکانیک سیار و حمل ایمن خودرو را به رانندگان ارائه می‌دهد. در صورتی که سیستم ترمز خودرو دچار قفل‌شدگی یا افت فشار شده باشد، استفاده از خدمات حمل با یدک‌کش یا کفی خودروبر از خطرات رانندگی جلوگیری می‌کند.
هزینه نهایی خدمات امدادی وابسته به عواملی مانند نوع نقص فنی (رفع عیب در محل یا نیاز به حمل)، مسافت انتقال خودرو، نوع وسیله امدادی اعزام‌شده و مدل خودرو است. رانندگان محترم می‌توانند پیش از اعزام امدادگر، جزئیات هزینه را به صورت شفاف از طریق تماس با ۰۹۱۳۵۴۴۹۵۳۷ جویا شوند.
به یاد داشته باشید که دستکاری انبرک‌ها، کشیدن خودسرانه سوکت‌های برقی یا اضافه کردن روغن ترمز غیراستاندارد بدون اطلاع از گرید سازنده (مانند تفاوت استانداردهای رایج)، به قطعات حساس بلوک ترمز صدمه می‌زند. برای تشخیص دقیق همیشه به دفترچه راهنمای خودرو مراجعه کنید و کار را به افراد آگاه بسپارید.
پرسش‌های پرتکرار
آیا با روشن بودن چراغ ABS می‌توان رانندگی کرد؟
اگر فقط چراغ زرد روشن باشد، ترمز معمولی کار می‌کند اما امکان قفل شدن چرخ‌ها وجود دارد؛ ولی اگر چراغ قرمز ترمز دستی هم روشن باشد، ادامه رانندگی خطرناک است و نباید حرکت کنید.
چرا بعد از تعویض لنت چراغ ABS روشن می‌شود؟
معمولاً جا به جا شدن سوکت حسگر چرخ، آسیب دیدن سیم نازک حسگر حین کار یا آلوده شدن نوک سنسور به براده و چربی باعث بروز این خطا می‌شود.
علت لرزش زیر پدال ترمز هنگام ترمزگیری چیست؟
در توقف‌های ناگهانی یا زمین خیس، این لرزش ناشی از باز و بسته شدن سریع سوپاپ‌های هیدرولیک ABS است و نشان‌دهنده عملکرد صحیح سیستم محسوب می‌شود.
آیا کم شدن روغن ترمز باعث روشن شدن چراغ ترمز ضد قفل می‌شود؟
بله، پایین رفتن سطح روغن ترمز در مخزن می‌تواند هم چراغ هشدار ترمز دستی و هم چراغ مربوط به سیستم ضد قفل را فعال کند.